fa بازشناسی مولفه‌های تأثیرگذار بر ادراک حسیِ فضای معماری تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL" style="margin-right:17.0pt;">این مقاله نوشتاری پیرامون شناسایی برخی از مهم‌ترین مولفه‌های تأثیرگذار بر ادراک حسیِ فضای معماری است. یکی از بسترهای پژوهشی که امروزه در حوزه نظری معماریِ معاصر مطرح است، بحث فضای معماری و نحوه ادراک آن است. که در این میان صاحب‌نظرانی مانند پیتر زومتور، یوهانی پالاسما، رودولف آرنهایم، والتر بنیامین، مارک اوژه و غیره نظریاتی را در مورد چگونگی ادراک فضای معماری مطرح کرده‌اند ولیکن خودِ معماران همواره بر این باورند که ابزاری که برای نمایاندن فضای ساخته‌شده در اختیار دارند برای چنین امری کامل و کافی نیست یعنی همواره مولفه‌هایی در زمینه ادراک حسی فضای معماری وجود دارد که معماران قادر به انتقال آنها از راه ابزار موجود نیستند چرا که این مولفه‌ها شامل مولفه‌های شناخته شده پیشین نیستند. مولفه‌هایی که چه‌بسا اهمیتی هم‌پایه با سایر مولفه‌های ظاهری همیشگی داشته باشند و نوعِ حضور هر یک از آنها تغییرات قابل‌توجهی را در نحوه ادراک انسان از فضا ایجاد کند. این پژوهش با تکیه بر روش پژوهش کیفی و تحلیلی با زمینه‌ای مبتنی بر بررسی چگونگی ادراک فضا از دیدگاه علوم مختلف آغاز شده و به‌تدریج وارد حوزه شناخت بیشتر از مقوله ادراک حسی و مفاهیم مرتبط با آن می‌شود. هدف از این نوشتار، بازشناسی و توجه به زوایای پنهانی است که در ادراکِ فضای معماری نقش قابل‌توجهی دارند ولی در اکثر مواقع مورد غفلت واقع می‌شوند، شناختِ این مولفه‌ها می‌تواند یاری‌گرِ معماران در ارتقاء کیفیت طراحیِ آنها از طریقِ شناسایی مولفه‌های تأثیرگذار بر ادراک حسی فضای معماری باشد. پرسش پژوهشیِ مطرح‌شده در این تحقیق عبارت است از اینکه: مولفه‌های تأثیرگذار بر ادراکِ حسی فضای معماری شامل چه مواردی می‌باشد؟ و هر یک از این مولفه‌ها چگونه از طریق کاربرِ فضا ادراک می‌شوند؟ در نهایت و در پاسخ به پرسشِ پژوهشیِ مطرح‌شده، مولفه‌های تأثیرگذار بر ادراک حسیِ فضای معماری شامل 12 مورد مطرح می‌شوند و برای هر یک معادل‌هایی از به‌کارگیریِ آن مولفه در طراحیِ فضایِ معماری آورده می‌شود؛ چهار مورد برگرفته از مطالعات نظری پایه که شامل مولفه‌های تأثیرگذار بر ادراکِ آشکارِ (بالفعلِ) فضایِ معماری هسنند (مولفه‌های فرهنگ، جنسیت، سن و رنگ) و 8 مورد که توسط نگارنده اضافه شده است و شامل مولفه‌های تأثیرگذار بر ادراکِ پنهانِ (بالقوهِ) فضایِ معماری هستند (مولفه‌های زمان، تأثیر عاطفی، معنا، ادراکِ جسمی، ادراکِ روانی، شهود، هم‌نشینیِ حواس و حضور انسان).</p> <p style="margin-left:17.0pt;">This article is written to identify some hidden factors influencing the perception of architectural space. One of the comments in the context of today&#39;s contemporary architecture is the architectural space and how it is perceived. In the meantime, experts such as Peter Zumthor, Juhani Pallasmaa, Rudolf Arnheim, Benjamin, Marc Aug&eacute; and so have ideas about the manner of perception of architectural space. But the architects have always been raised to believe that a tool for revealing space it is not sufficient that there are elements in the perception of architectural space that architects aren&#39;t able to transfer them from the available tools because these components include components that are not previously known. Components that are perhaps have equal importance with other external factors. Make changes in the type of each of them has serious effect on human perception of space. The purpose of this article is recognition and attention to the hidden aspects that have a significant role in the perception of architectural space but are often neglected. Knowing these components help architects improve the quality of their designs by identifying factors that influence the perception of architectural space. The posed research question in this research is that: What are the hidden factors that influence the perception of architectural space? And how each of these components is perceived through the user of space? Finally, by more recognition of the hidden factors that influence the perception of architectural space, the spaces can be tailored to the needs of modern man&#39;s Creator, so that he can be somewhat of a permanent wandering past in the hope of being saved. Creating spaces that not only for today&#39;s needs, but also carries features that link the supplier of the inside and outside senses and can prevailing human senses simultaneously and can be held accountable.</p> ادراکِ حسی, فضایِ معماری, مولفه‌های تأثیرگذار بر ادراکِ حسی, ادراکِ آشکار (بالفعل), ادراکِ پنهان (بالقوه). Sensory perception, Architectural Space, Factors that influence the sensory perception, Expose perception, Hidden perception. 71 86 http://ijurm.imo.org.ir/browse.php?a_code=A-10-1966-38&slc_lang=fa&sid=1 سارا سوهانگیر 10031947532846007826 10031947532846007826 Yes محمدرضا نصیرسلامی 10031947532846007827 10031947532846007827 No