fa برآورد کارایی فنی شهرداریهای ایران؛ مورد پژوهی: شهرداری‌های مراکز استان‌های کشور تخصصي Special پژوهشي Research انسان در همه‌ی قرون و اعصار با مشکلی به‌نام محدودیت منابع و امکانات تولید مواجه بوده، به‌گونه‌ای که با وجود توسعه روزافزون علوم و فنون هنوز هم محدود به امکانات موجود است. بنابراین سازمان‌ها و نهادهای اقتصادی می-کوشند تا با بهره‌برداری صحیح از منابع حداکثر نتیجه را از امکانات موجود به‌دست آورند و این همان تمایل برای دستیابی به کارایی بالاتر است. در این تحقیق، کارایی فنی 30 شهرداری مراکز استان‌های ایران در زمینه وظیفه عمران شهری برای سال‌های 1387- 1385 برآورد و الگوی شهرداری‌های ناکارا مشخص شده است. علاوه‌براین، می‌توان میزان افزایش در ستانده‌ی هزینه‌های عمران شهری را در شرایط ثابت بودن نهاده‌های درآمدکل، تعداد پرسنل و مساحت محدوده خدماتی محاسبه نمود. همچنین کارایی فنی شهرداری‌های مراکز استان‌ها از طریق روش ناپارامتریک تحلیل پوششی داده‌ها به‌وسیله دو مدل بازدهی ثابت و متغیر نسبت به مقیاس و در دو حالت نهاده‌محور و ستانده محور برآورد می‌گردد. یافته‌های به‌دست آمده بیانگر این است که در هر سه سال، با استفاده از مدل‌های بازدهی ثابت و متغیر نسبت به مقیاس، کمتر از 50% شهرداری‌ها از لحاظ فنی کاملاً کارا بوده و می‌توانند به‌عنوان الگوی واحدهای ناکارا قرار بگیرند. همچنین بر اساس الگویی که بنکر، چارنز و کوپر برای اولین بار عرضه کرده‌اند و با توجه به حروف اول نام آنان به BCC شهرت دارد، بازدهی متغیر نسبت به مقیاس و ستانده‌محور شهرداری‌های اهواز، ایلام، تهران، شهرکرد، قزوین و یاسوج همواره کارایی صد درصد داشته و نیاز به هیچ‌گونه تغییری در میزان نهاده‌ها و ستانده خود ندارند. در مقابل شهرداری‌های اراک، اردبیل، ارومیه، بجنورد، بندرعباس، بوشهر، خرم‌آباد، رشت، زاهدان، زنجان، ساری، سنندج، شیراز، قم، کرمان، گرگان و همدان همواره ناکارا بوده و هیچ‌گاه به کارایی کامل نرسیده‌اند. People in all ages and times have been faced with the problem of scared resources and facilities despite of the sciences and technologies they are still limited in resources. Therefore, organizations and institutions are forced to use their limited resources in the most efficient ways. In this study, the technical efficiencies of municipals in 30 provinces of Iran for the period of 2006-2008 is analyzed. The technical efficiency of each municipal is analyzed to subdivide the municipalities by efficiency. Holding the inputs total revenues, the number of personnel and area services constant the increase in the urban development costs is calculated applying a non-parametric method of DEA technical efficiency under fixed and variable returns to scale. The estimated results indicate that less than 50% of the municipals are surrounded with complete technical efficiencies and they may be used as a model for inefficient ones. Based on the method of variable returns to scale and the output- oriented the results also show that Ahvaz, Ilam, Kord, Qazvin, Tehran and Yasouj municipalities are a 100 percent efficient and they require no change in their inputs and outputs. On the other hand, Arak, Ardebil, Bandar Abbas, Bojnourd, Bushehr, Gorgan, Hamadan, Kerman, Khorram Abad, Qum, Rasht, Sanandaj, Sari, Shiraz, Urmia, Zahedan and Zanjan municipalities are all inefficient and they have never reached a complete efficiency. شهر، شهرداری، کارایی فنی، تحلیل پوششی داده‌ها. City, Municipality,Technical efficiency, DEA method 199 212 http://ijurm.imo.org.ir/browse.php?a_code=A-10-143-1&slc_lang=fa&sid=1 Rasool Bidraam رسول بیدرام 1003194753284600305 1003194753284600305 No Art University of Isfahan دانشگاه هنر اصفهان Samira Khosravian Dehkordi سمیرا خسرویان دهکردی samira.khosravian@yahoo.com 1003194753284600306 1003194753284600306 Yes University of Khomeini Shahr دانشگاه خمینی شهر Mostafa Rajabi مصطفی رجبی 1003194753284600307 1003194753284600307 No University of Khomeini Shahr دانشگاه خمینی شهر